Naast 157 stond op een hoge aarden heuvel molen 'De Papegay'. Deze was aan de straatzijde slechts afgeschermd door een ijzeren hek. De molen zou eigenlijk al voor de eerste wereldoorlog worden gesloopt. Voor de sloop en de grond was ruim 100.000 gulden geboden, toe een heel goed bod. De potentiele kopers wilden op de plek een R.K. kerk bouwen, maar de eigenaars hadden een ander geloof, zodat ze daar principieel op tegen waren. (De kerk is aan de Raamstraat gebouwd) Na de sloop in 1936 werd er een blokje etagewoningen gebouwd, met in de gevel de gevelsteen van de voormalige molen. Op deze gevelsteen staan bij het jaartal 1690 de volgende woorden:

DE PAPEGAY IS MYN NAEM
TOT MALEN BEN ICK BEQUAEM
DIE DIT WERCK HEEFT DOEN MAKEN KYCK
SY IS GENAEMT LEUNTA JACOBA V DYCK

Een 'nieuwe steen, die er onder is geplaatst, vermeldt de volgende verklaring op rijm

DE PAPEGAAY, DE MOLEN VAN VAN DIJCK:
DE SLOOPER MAAKTE HAAR MET DE GROND GELYK;
WANT ZIJ HAD AFGEDAAN EN ZOO GE NU AANSCHOUWT
ZIJN OP HAAR PLAATS DEEZ'WONINGEN GEBOUWD
1936

De naam Papegaay komt voor het eerst voor in de zeventiende eeuw toen Cornelis van Dijk eigenaar was.
In 1757 vroeg hij om ingevolge art. 25 van de Ordonnantie op ’t gemaal, met zijn moutmolen ook bakgoed te mogen malen. Als molenaar voerde hij aan, behalve dat de brouwers begonnen waren zelf hun mout in de brouwerijen te malen met rosmolens, vooral “de geringheid en stilstand van de brouwerijen binnen deze stad”. Dit verzoek werd toegestaan en voortaan draaide de Papegay met de Roos-, de Groen- en de slikmolen ook mee voor de bakkers. Toen in de loop van 1770 door Cornelis van Duyn Jr een branderij werd gevestigd was het oordeel dat de concessie aan de Papagay verleend, daardoor vanzelf kon vervallen. De Burgemeesteren rieden beide partijen aan een overeenkomst te treffen, die inderdaad tot stand is gekomen. De Papegay mocht naast mout ook bakgoed blijven maken, maar zou ter verdeling aan de andere molenaars een jaarlijkse som uitkeren van 50 gulden voor de eerste, 50 gulden voor de tweede en 25 gulden voor elke volgende branderij die zou worden opgericht. Alleen wanneer door het geheel of gedeeltelijk stilstaan van de branderijen minder dan 100 gulden in een jaar aan elke branderij was verdiend, zou die uitkering vervallen (Contract aangegaan voor notaris Westakker, 11 januari 1771). Op 14 januari verleende de wethouder de goedkeuring aan deze overeenkomst.

Tijdens het begin van de kadastraleregistratie in 1832 stond als eigenaar te boek: Pieter Nicola en consorten. Pieter was broodbakker van beroep.

Foto's van de afbraak van de molen en van de gevelstenen (met dank aan Joke Kistemaker, 157C)
Bij de vroegere oprit naar de molen ligt in de bestrating een molensteen.

De eerste editie van Twee Gezichten van... in het gemeenteblad van de toenmalige gemeente Schipluiden meldde in mei 2002 dat er op het, per 1 januari 2004 Delfts geworden, VDD terrein in Den Hoorn nieuwbouw zou komen voor Delft en dat oude oliemolen Mercurius dan waarschijnlijk gesloopt zou worden....

Kort na de gemeentelijke herindeling meldt de Delftsche Courant op 23 februari 2004 dat op het bovengenoemde terrein 500 nieuwe woningen gebouwd gaan worden. Voor de oude gebouwen van Mercurius is een speciale plaats ingericht: een nieuw gemeentelijk (Delfts) monument wordt de poort naar de nieuwe wijk!!

Misschien heeft de publicatie van indertijd een bijdrage kunnen leveren aan het behoud van een stukje cultuur historie.

(Voor ontwikkelingen vanaf 2007 zie 411)

Klik hier voor een verhaal over de 175 jarige oliemolen Mercurius (1829 - 2004).
Of hier voor een verhaal in Molendatabase.org